1. ۱باز شد چشم جهان ای بخت خواب آلودهانصبح دولت می‌دمد برخیز زین خواب گران / بالش زیر سرت کان مانده از اصحاب کهف / مالشی ده چشم غفلت را و سر بردار از آن / اسب چوبین پای امیدت که نقش عرصه بود / تمشیت فرمای دهر از تقویت کردش روان / بهر دفع ظلمت ادبار از ضعف امید / ماه می‌جستی ز اقبال آفتابی شد عیان / از گشاد بی‌محل تیر تو در صید مراد / کشتی خوف و خطر گهواره امن و امان / بهر آرام تو گشت از جنبش باد مراد / از کمان بد جست اما نیک آمد بر نشان / هم طرب شد کوه لنگر هم تعب شد تیز پر / هم فلک شد دادگستر هم قدر شد مهربان / بزم عشرت گرم گردید از شراب بی‌خمار / باغ دولت سبز گردید از بهار بی‌خزان / چرخ کجرو از جفا برگشت و زیر گشتنش / شد برون تاب غریب از رشتهٔ باریک جان / از زبان هاتفی دوشم به گوش دل رسید / کی ز بار غصه کم جنبش تر از کوه گران / خیز و عازم شو در استقبال اقبال ابد / خیز و جازم شو در استیفای حظ جاودان / کاین زمان رو در تو دارد دولت روی زمین / اولین دولت نوید خلعت خان زمان / خلعتی ناصره زر وز برای امتیاز / با زر و خلعت مسرح استر آتش عنان / از کدامین خان همایون اختر خورشیدفر / آفتاب آسمان سلطنت جمشیدخان / شهریار بختیار ذوالعیار جم وقار / شهسوار نام‌دار کامکار کامران / عالم افروزنده خورشیدی که در مسکاب بطن / هر جنین از داغ مهرش بر جبین دارد نشان / گردن افرازنده جمشیدی که منت می‌کشد / از کمند انقیادش گردن گردنکشان / گر شود تیغ آزما در حد ترکستان زمین / بر درد جیب زمین تا دامن هندوستان / کرده پشت از برق تیغش بر جهان شیر عرین / سوده ناف از باده گرزش بر زمین پیل دمان / گردن شیر فلک را بسته از خم کمند / کوهه گاو زمین را خسته از نوک سنان / آورند از یک گریبان سر برون بدر و هلال / روز میدان چون نهد بر دوش زرین صولجان / پایه‌ای از قدر او اورنگ و استقلال و عظم / آیه‌ای در شان او فرهنگ و استیلا و شان / از گشاد شست پر زور قدر تیر قضا / بی‌نفاذ امر او بیرون نیاید از کمان / برخلاف خلق فردا بر زمین خواهند داشت / چشم از شرم دو شغلش حاتم و نوشیروان / دیده از آلای او بر سدهٔ والای خود / خرگه عالی ستونش روی صد گیتی ستان / نیست گوئی عظم او محتاج حیز ورنه چون / ظرف او گیلان تواند بود یا مازندران / هست در آب و گلشن این نشئه کز شوکت شود / ملک و دین را پادشاه و ماء و طین را مهربان / بس که جودش می‌دهد خاک ذخایر را به باد / خاک بر سر می‌کند از دست او دریا و کان / گوشمال از توشمالش خورده خوانسالار چرخ / هر که اندر جنب خوان نعمتش گسترده خوان / در میان داوران شد واجب الطلوع آن قدر / کز سجودش جبهه فرسا گشت خور در خاوران / مهر می‌بوسد به رسم بندگانش آستین / چرخ می‌روبد به طرف آستینش آستان / رعشه بر هشتم فلک در هفت اعضا واقع است / نسر طایر را ز سهم تیر آن زرین کمان / با وجود رشگ هم چشمی که عین دشمنی است / نامش از انصاف دارد بر زبان صد مرزبان / هر دعا و هر ثنا کز خلق هفت اقلیم کرد / پای عزم اندر رکاب اول به گیلان شد روان / زور بازوی تصرف بین که دارد در کمند / گردن خلق جهانی یک جهان اندر میان / شربت تیغش ز بس کافتاده شیرین می‌برند / دوستان جان فدائی صد حسد بر دشمنان / جان فدای دست و تیغ او که هرگه شد علم / خورد تن وین جرعه آن می ز استقبال جان / دی ز شوکت بر در ایوان کیوان ارتفاع / آفتابت پرده دارو آسمانت پاسبان / وی به استدعای فتحت در زوایای زمین / سورهٔ انا فتحنا بر زبان آسمان / فتح و نصرت بندگان شخص فرمان تواند / کار میفرما به این فرمانبران تا می‌توان / بس که نهر خون روان کرد از تن ارباب کین / ضربتت چون ضربهای حیدری در نهروان / بس عجب نبود گر از اشجار گیلان آورند / برگ‌ها امسال سر بیرون به رنگ ارغوان / روی دشمن کز می‌پندار اول سرخ بود / خنده‌آور گشته است اکنون به رنگ زعفران / دشمنت داد جلادت داد اما در گریز / گر به این جلدی بماند می‌شود گیتی‌ستان / پیش دستی کرد در کشتی و غالب نیز گشت / لیک مثل دستیار اولین بر پهلوان / در فنون حرب چون از آگهان کار بود / بر سرش چیزی نیامد جز بلای ناگهان / غالبا خصمت ندارد یاد غیر از چار حرف / کش میسر نیست انشائی به غیر از الامان / در حشر گاهی که چون صور قیامت می‌درید / بانک رعد آشوب کوست پرده گوش کران / طالب ملک تو را صد ره به آواز بلند / زد قضا بر گوش کای جذر اصم را توامان / جغد اگر بال و پر سیمرغ بندد بر جناح / کی تواند ساخت در ماوای سیمرغ آشیان / سر ز خاک حشر برنارد ز شرم رزم خویش / گر بگوش رستم دستان رسد این داستان / ای در اقلیم فصاحت گشته از بدو ازل / پادشاه نکته پردازان به طبع نکته‌دان / گرچه بی‌مهری و مهر خلق عالم با ملوک / فرع بی‌لطفی و لطف است آشکارا و نهان / من نه آنم کاندر اخلاص تو دیگر گون کنم / دل به ناکامی و کام ای کامکار کامران / آن که بود و هست و خواهد بود تا صبح ابد / با تو پیمان دل و ربط تن و پیوند جان / نیست ممکن آمدن از عهدهٔ مدحت برون / جز به عمر نوح و طبع خسرو و طی لسان / من که جزو خلقتم گردیده طبع خسروی / آن دو حالت نیز می‌خواهم ز خلاق جهان / تا به آئین که آرم جملهٔ شاهان را به رشک / قد مدحت را بیارایم به تشریف بیان / محتشم پایان ندارد مدحت آن شهسوار / باز کش بهر دعا رخش فصاحت را عنان / تا شود دوران ز اقوای قوای نامیه / بر مراد دوستان مجلس فروز بوستان / تا زر بی‌سکه خورشید عالم تاب را / حکم مطلق از زمین و آسمان دارد روان / باد نقد بی‌غش کامل عیار خسروی / سکه‌دار از نام جمشید زمان جمشیدخان