خير نيلك إن أنلت الجزيل

✦ متنِ اصلی و ترجمهٔ فارسی، کنارِ هم

1. 1بهترین بخششِ تو، اگر ببخشی، بخشش فراوان است؛ گزینش اصیل تو در کارها.•خَيرُ نَيلِكَ، إنْ أنَلتَ، الجِزيلُ ⁎ اختيارِيكَ في الأُمُورِ الأصِيلُ
2. 2چون آهنگ بخششی کردی، کم مگیر؛ که بدترین شمارها نزد من اندک است.•لا تُقَلّلْ، إذا هَمَمْتَ بجَدْوَى ⁎ إنّ شَرّ الأعدادِ عِندي القَليلُ
3. 3و چون درست بر گمان تو مشتبه شد، بنگر که اسماعیل چه می‌بیند.•وَإذا أشكَلَ الصّوَابُ عَلى ظَـ ⁎ ـنّكَ، فانظُرْ ماذا يَرَى إسماعيلُ
4. 4جوینده‌ی پایه‌ای از بخشش که سرزنش‌گر پیش از آن به آرزوی او نمی‌رسد.•مُبتَغي غايَةٍ مِنَ الجُودِ ما يَبْـ ⁎ ـلُغُهُ دونَ مُبتَغاها عَذُولُ
5. 5از وائل به خانه‌ای افتخارآمیز بازگشت که شبروِ بلندی‌ها به سوی آن بازمی‌گردد.•آلَ مِنْ وَائِلٍ إلى بَيْتِ فَخْرٍ ⁎ بَاتَ سَارِي العُلا إلَيهِ يُئولُ
6. 6و آسوده است از کفایت، در حالی که به پادشاهی و فراوان کردن بهره‌اش سرگرم است.•وَادِعٌ مِنْ كِفَايَةٍ وَهْوَ بالمُلْـ ⁎ ـكِ وَتَوْفيرِ حَظّهِ مَشغُولُ
7. 7بخشنده‌ای است که چون برای بخشش خندان شود، گشاده‌رویی و پذیرش می‌درخشد.•أرْيَحيٌّ، إذا تَهَلّلَ لِلْجُو ⁎ دِ أضَاءَتْ طَلاقَةٌ وَقَبُولُ
8. 8چهره‌ی آسمان، آنگاه که روشن شود، زیبایی چهرهٔ وزیر را ندارد، چون خیال شود.•ما لوَجْهِ السّمَاءِ، حينَ تَجَلّى ⁎ حُسنُ وَجْهِ الوَزِيرِ، حينَ يُخيلُ
9. 9شادمانی و بخشش او را آراست، چنان که سینهٔ شمشیر را صیقل می‌پوشاند.•زَانَهُ البِشرُ وَالعَطَاءُ كَمَا طَبّـ ⁎ ـقَ صَدْرُ الحُسامِ، وَهوَ صَقيلُ
10. 10ای ابوالصقر، فضل تو امیدبخش است، آنگاه که امید و امیدوار نابود شود.•يا أبا الصّقرِ، فضْلُكَ المُرْتجى حَيْـ ⁎ ـنَ يَفْنَى المرْجُوُّ وَالمَأمُولُ
11. 11پروا ندارم، چون به نعمتی آغاز کنی، که تو در آن باشی یا دیگری که از او خواسته شود.•ما أُبَالي، إذا ابتَدَأتَ بنُعْمَى ⁎ أنتَ فيها أمْ غَيرُكَ المَسْؤولُ
12. 12و پسر عبدالعزیز در عزت نامورش، در برابر فرمان تو بنده‌ای خوار است.•وَابنُ عَبدِ العَزِيزِ في عِزّهِ النّا ⁎ بِهِ عَبْدٌ لِمَا أمَرْتَ ذَليلُ
13. 13حکم او در دست توست، از آنچه با مال آزادانه‌اش کنی یا بگویی پیروی می‌کند.•حُكْمُهُ في يَدَيْكَ يَتبَعُ ما تَفْـ ⁎ ـعَلُ في حُرّ مالِهِ، أوْ تَقُولُ
14. 14چگونه از ناکامی بترسم، حال آنکه او طلبکاری است که میان آسانی او تو ضامنی؟•كيفَ أخشَى الإكداءَ، وَهوَ غرِيمٌ ⁎ بَيّنٌ يُسرُهُ، وَأنتَ كَفيلُ
15. 15پیوندی است که اگر بخواهی، کناری رام و سرکش و بیماری را رام کند و بهبودی بخشد.•صِلَةٌ، إنْ أرَدْتَ ذُلّلَ مِنْهَا ⁎ جَانِبٌ رَيّضٌ، وَصَحّ عَليلُ
16. 16اگر در آن فراوانی یا خشکی باشد، تو در آن بخشنده‌ای و در آن بخیلی.•أنتَ فيها الجَوَادُ إن كانَ غُزْرٌ ⁎ أوْ جُمودٌ، فأنتَ فيها البَخيلُ