1. ۱از مالِ جهان ز کهنه و نودارم پسری به نام خسرو
2. ۲هر چند که سالِ او چهار استپیداست که طفلِ هوشیار است
3. ۳در دیده من چنین نمایدبر دیده غیر تا چه آید
4. ۴هر چند که طفل زشت باشددر چشم پدر بهشت باشد
5. ۵آری مثل است که قَرَنْبیٰدر دیده مادر است حَسْنا
6. ۶هان ای پسرِ عزیزِ دلبندبشنو ز پدر نصیحتی چند
7. ۷ز این گفته سعادتِ تو جویمپس یاد بگیر هر چه گویم
8. ۸می‌باش به عمرِ خود سحرخیزوز خوابِ سحرگهان بپرهیز
9. ۹اندر نَفَسِ سحر نشاطی استکان را با روح ارتباطی است
10. ۱۰دریاب سحر کنارِ جو راپاکیزه بشوی دست و رو را
11. ۱۱صابونت اگر بُوَد میسّربر شستن دست و رو چه بهتر
12. ۱۲با هوله پاک خشک کن روپس شانه بزن به موی و ابرو
13. ۱۳کن پاک و تمیز گوش و گردنکاین کار ضرورت است کردن
14. ۱۴تا آن که به پهلویت نشینندچرکِ گَل و گوشِ تو نبینند
15. ۱۵در پاکیِ دست کوش کز دستدانند ترا چه مرتبت هست
16. ۱۶چرکین مگذار بیخِ دندانکان وقتِ سخن شود نمایان
17. ۱۷پیراهنِ خویش کن گزیدههم شسته و هم اطو کشیده
18. ۱۸کن کفش و کلاه با بروس پاکنیکو بِستُر ز جامه‌ات خاک
19. ۱۹در آینه خویش را نظر کنپاکیزه لباسِ خود به بر کن
20. ۲۰از نرم و خشن هر آنچه پوشیباید که به پاکیش بکوشی
21. ۲۱گر جامه گلیم یا که دیباستچون پاک و تمیز بود زیباست
22. ۲۲چون غیر به پیشِ خویش بینیانگشت مبر به گوش و بینی
23. ۲۳دندان برِ کس خلال منمایناخن برِ این و آن مپیرای
24. ۲۴در بزم چنان دهن مدرّانکت قعرِ دهان شود نمایان
25. ۲۵خمیازه کشید می‌نبایدطوری که به خَلق خوش نیاید
26. ۲۶چون بر سر سفره‌ای نشستیزنهار نکن دراز دستی
27. ۲۷زان کاسه بخور که پیشِ دستستبر کاسه دیگری مبر دست
28. ۲۸دِه قوت ز بیش و کم شکم رادربند مباش بیش و کم را
29. ۲۹با مادرِ خویش مهربان باشآماده خدمتش به جان باش
30. ۳۰با چشمِ ادب، نگر پدر رااز گفته او مپیچ سر را
31. ۳۱چون این دو شوند از تو خُرسندخُرسند شود ز تو خداوند
32. ۳۲در کوچه چو می‌روی به مکتبمعقول گذر کن و مؤدّب
33. ۳۳چون با ادب و تمیز باشیپیشِ همه کس عزیز باشی
34. ۳۴در مدرسه ساکت و متین شوبیهوده مگوی و یاوه مشنو
35. ۳۵اندر سرِ درس گوش می‌باشبا هوش و سخن نیوش می‌باش
36. ۳۶می‌کوش که هرچه گوید استادگیری همه را به چابکی یاد
37. ۳۷کم گوی و مگوی هرچه دانیلب دوخته‌دار تا توانی
38. ۳۸بس سَر که فُتاده زبان استبا یک نقطه زبان زیان است
39. ۳۹آن قدر رواست گفتنِ آنکاید ضرر از نهفتنِ آن
40. ۴۰نادان به سرِ زبان نهد دلدر قلب بود زبانِ عاقل
41. ۴۱اندر وسطِ کلامِ مردملب باز مکن تو بر تکلّم
42. ۴۲زنهار مگو سخن بجز راستهرچند ترا در آن ضررهاست
43. ۴۳گفتارِ دروغ را اثر نیستچیزی ز دروغ زشت‌تر نیست
44. ۴۴تا پیشه تست راست‌گوییهرگز نبری سیاه رویی
45. ۴۵از خجلتِ شرمش ار شود فاشیادآر و دگر دروغ متراش
46. ۴۶چون خوی کند زبان به دشنامآن به که بریده باد از کام
47. ۴۷از عیبِ کسان زبان فرو بندعیبش به زیانِ خویش مپسند
48. ۴۸زنهار مده بدان به خود راهکز مونسِ بد نَعوذُ بالله
49. ۴۹در صحبتِ سِفله چون درآییبالطّبع به سفلگی گرایی
50. ۵۰با مردمِ ذی شرف درآمیزتا طبعِ تو ذی شرف شود نیز
51. ۵۱لبلابِ ضعیف بین که چندیپیچد به چنارِ ارجمندی
52. ۵۲در صحبتِ او بلند گرددمانندِ وی ارجمند گردد
53. ۵۳در عهدِ شباب چند سالیکسبِ هنری کن و کمالی
54. ۵۴تا آن که به روزگارِ پیریدر ذلّت و مسکنت نمیری
55. ۵۵امروز سه سال پیش از این نیستبی علم دگر نمی‌توان زیست
56. ۵۶گر صنعت و حرفتی ندانیزحمت ببری ز زندگانی
57. ۵۷از طبّ و طبیعی و ریاضیقلبِ تو به هرچه هست راضی
58. ۵۸یک فن بپسند و خاصِ خود کنتحصیل به اختصاصِ خود کن
59. ۵۹چون خوبِ کم از بدِ فزون بهذی فن به جهان ز ذی فنون به
60. ۶۰خوانم به تو بیتی از نظامیآن میرِ سخنوران نامی
61. ۶۱«پالانگری به غایتِ خودبهتر ز کلاه دوزیِ بد»
62. ۶۲آن طفل که قدرِ وقت دانستدانستنِ قدرِ خود توانست
63. ۶۳هرچ آن که رود ز دستِ انسانشاید که به دست آید آسان
64. ۶۴جز وقت که پیشِ کس نپایدچون رفت ز کف به کف نیاید
65. ۶۵گر گوهری از کَفَت برون تافتدر سایه وقت می‌توان یافت
66. ۶۶ور وقت رود ز دستت ارزانبا هیچ گهر خرید نتوان
67. ۶۷هر شب که روی به جامه خوابکن نیک تأمل اندر این باب
68. ۶۸کان روز به علمِ تو چه افزودوز کرده خود چه برده‌ای سود
69. ۶۹روزی که در آن نکرده‌ای کارآن روز ز عمرِ خویش مشمار
70. ۷۰من می‌روم و تو ماند خواهیوین دفترِ درس خواند خواهی
71. ۷۱اینجا چو رسی مرا دعا کنبا فاتحه روحم آشنا کن
72. ۷۲