1. ۱یکی خانه کردند بس خوب و دلبردرو همچنو خانه بی‌حد و بی‌مر
2. ۲به خانهٔ مهین درنشاندند جفتانبه یک جا دو خواهر زن و دو برادر
3. ۳دو زن خفته‌اند و دو مرد ایستادهنهفته ...ن زیر شویان خود در
4. ۴نه کمتر شوند این چهار و نه افزوننه هرگز بدانند به را ز بتر
5. ۵ولیکن کم و بیش و خوبی و زشتیبه فرزندشان داد یزدان داور
6. ۶سه فرزند دارند پیدا و پنهانازیشان دو پیدا و یکی مستر
7. ۷نیاید برون آن مستر به صحرانشسته نهفته است بر سان دختر
8. ۸وز این هر یکی هفت فرزند دیگربزاده‌است نه هیچ بیش و نه کمتر
9. ۹ز هر هفتی از جملهٔ این سه هفتانیکی مهتر آمد بر آن شش که کهتر
10. ۱۰وزین بیست و یک تن یکی پادشا شددگر جمله گشتند او را مسخر
11. ۱۱همی گوید آن پادشا هر چه خواهدهمه دیگران مانده خاموش و مضطر
12. ۱۲به خانهٔ مهین در همیشه است پرانپس یکدگر دو مخالف کبوتر
13. ۱۳بگیرند جفت و نسازند یک جانباشند هرگز جدا یک ز دیگر
14. ۱۴به خانهٔ کهین در نیایند هرگزکه خانهٔ مهین استشان جا و در خور
15. ۱۵بسا خانه‌ها کان به پرواز ایشانشد آباد و بس نیز شد زیر و از بر
16. ۱۶کبوتر که دیده‌است کز گردش اوجهان را گهی خیر زاید گهی شر؟
17. ۱۷به خانهٔ کهین در همیشه سه مهماناز این دو کبوتر خورد نعمت و بر
18. ۱۸نیابد هگرز آن سه مهمان چهارمنه این دو کبوتر بیابد سدیگر
19. ۱۹سه مهمان نه یکسان و هر سه مخالفوگرچه پدرشان یکی بود و مادر
20. ۲۰ازیشان یکی کینه‌دار است و بدخودگر شاد و جویای خواب است و یا خور
21. ۲۱سوم‌شان به و مه که هرگز نجویدمگر خیر بی‌شر و یا نفع بی‌ضر
22. ۲۲سه مهمان به یک خانه در باز کردهبر اندازهٔ خویش هر یک یکی در
23. ۲۳همی هر یکی گوید آن دیگران راکه «زین در درآئید کاین راه بهتر»
24. ۲۴اگر زین سه آنک او شریف است و والامر آن دیگران را سرآرد به چنبر
25. ۲۵خداوند آن خانه آزاد گرددهم امروز اینجا و هم روز محشر
26. ۲۶وگر این یکی را فریبند آن دوخداوند خانه بماند در آذر
27. ۲۷بد و نیک چون نیست امروز یکسانچنان دان که فردا نباشند هم سر
28. ۲۸شناسی تو خانهٔ مهین و کهین رابخانهٔ تو هست این سه تن نیک بنگر
29. ۲۹کبوتر تو را بر سر است ایستادهکه از زیر پرش نیاری برون سر
30. ۳۰نگر کان چه تخم است کامروز کاریهمان بایدت خورد فردا ازو بر
31. ۳۱درختی شگفت است مردم که بارشگهی نیش وزهر است وگه نوش و شکر
32. ۳۲یکی برگ او مبرم و شاخ بسدیکی برگ او گزدم و شاخ نشتر
33. ۳۳خوی نیک مبرم خوی بد چو گزدمبدی و بهی نیش و نوش است هم بر
34. ۳۴تو گزدم بینداز و بردار مبرمتو بردار آن نوش و از نیش بگذر
35. ۳۵دو مرد است مردم توانا و داناجز این هر که بینی به مردمش مشمر
36. ۳۶تواناست بر دانش خویش دانانه داناست آنک او تواناست بر زر
37. ۳۷هزاران توان یافت خنجر به دانشیکی علم نتوان گرفتن به خنجر
38. ۳۸توانا دو گونه است هر چند بینییکی زو جوان است و دیگر توانگر
39. ۳۹جوان را جوانی فلک باز خواهدستاند توان از توانگر ستمگر
40. ۴۰به چیزی دگر نیست داننده داناستمگار زی او یکی‌اند و داور
41. ۴۱کسی چون ستاند ز یاقوت قوت؟چگونه رباید کسی بو ز عنبر؟
42. ۴۲به دانش گرای، ای برادر، که دانشتو را بر گذارد از این چرخ اخضر
43. ۴۳به دانش توانی رسید، ای برادر،از این گوی اغبر به خورشید ازهر
44. ۴۴جهان خار خشک است و دانش چو خرماتو از خار بگریز وز بار می‌خور
45. ۴۵جهان آینه است و درو هر چه بینیخیال است و ناپایدار و مزور
46. ۴۶جوانیش پیری شمر، مرده زندهشرابش سراب و منور مغبر
47. ۴۷جهان بحر ژرف است و آبش زمانهتو را کالبد چون صدف جانت گوهر
48. ۴۸اگر قیمتی در خواهی که باشیبه آموختن گوهر جان بپرور
49. ۴۹بیندیش تا: چیست مردم که او راسوی خویش خواند ایزد دادگستر
50. ۵۰چه خواهد همی زو که چونین دمادمپیمبر فرستد همی بر پیمبر؟
51. ۵۱بر اندیش کاین جنبش بی‌کرانهچرا اوفتاد اندر این جسم اکبر
52. ۵۲که جنباند این را به همواری ایدون؟چه خواهد که آرد به حاصل از ایدر؟
53. ۵۳گر از نور ظلمت نیاید چرا پستو پیدائی و کردگار تو مضمر؟
54. ۵۴وگر نیست مر قدرتش را نهایتچرا پس که هست آفریده مقدر؟
55. ۵۵ور از راست کژی نشاید که آیدچرا هست کردهٔ مصور مصور؟
56. ۵۶ور آباد خواهد که دارد جهان راچرا بیشتر زو خراب است و بی‌بر؟
57. ۵۷بیابان بی‌آب و کوه شکستهدو صدبار بیش است از شهر و کردر
58. ۵۸بدین پرده اندر نیابد کسی رهجز آن کس که ره را بجوید ز رهبر
59. ۵۹ره سر یزدان که داند؟ پیمبرپیمبر سپرده است این سر به حیدر
60. ۶۰اگر تو مقری ز من خواه پاسخوگر منکری پس تو پاسخ بیاور
61. ۶۱ز خانهٔ کهین و مهین و از آن دورکبوتر جوابم بیاور مفسر
62. ۶۲بگو آن دو خواهر زن و دو برادرکدامند و فرزندشان ماده و نر
63. ۶۳بیان کن که از چیست تقصیر عالمجوابم ده از خشک این شعر وز تر
64. ۶۴ندانی به حق خدای و نداندکس این جز که فرزند شبیر و شبر
65. ۶۵جهان را بنا کرد از بهر دانشخدای جهاندار بی‌یار و یاور
66. ۶۶تو گوئی که چون و چرا را نجویمسوی من همین است بس مذهب خر
67. ۶۷تو را بهره از علم خار است یا کهمرا بهره مغز است و دانهٔ مقشر
68. ۶۸سوی گاو یکسان بود کاه و دانهبه کام خر اندر چه میده چه جو در
69. ۶۹منم بستهٔ بند آن کو ز مردمچنان است سنگ یاقوت احمر
70. ۷۰چو مدحت به آل پیمبر رسانمرسد ناصبی را ازو جان به غرغر
71. ۷۱جزیرهٔ خراسان چو بگرفت شیطاندرو خار بنشاند و بر کند عرعر
72. ۷۲مرا داد دهقانی این جزیرهبه رحمت خداوند هر هفت کشور
73. ۷۳خداوند عصر آنکه چون من مرو راده و دو ستاره است هریک سخن‌ور
74. ۷۴چو مردم زحیوان بهست و مهست اوز مردم بهین و مهین است یکسر
75. ۷۵به نورش خورد مؤمن از فعل خود بربه نازش برد کافر از کرده کیفر
76. ۷۶چو بر منبر جد خود خطبه خواندباستدش روح الامین پیش منبر
77. ۷۷چو آن شیر پیکر علامت ببنددکند سجده بر آسمانش دو پیکر
78. ۷۸نه جز امر او را فلک هست بندهنه جز تیغ او راست مریخ چاکر
79. ۷۹به لشکر بنازند شاهان و دایمز شاهان عصر است بر درش لشکر
80. ۸۰درش دشت محشر تنش کان گوهردلش بحر اخضر کفش نهر کوثر
81. ۸۱اگر سوی قیصر بری نعل اسپشز فخرش بیاویزد از گوش قیصر
82. ۸۲همی تا جهان است وین چرخ اخضربگردد همی گرد این گوی اغبر
83. ۸۳هزاران درود و دو چندان تحیتاز ایزد بر آن صورت روح پیکر