تاریخ ایران باستان — فصل دوم - شاهان ماد

دیوکس (۷۰۸-۶۵۵ ق. م)

همدان

فرورتیش (۶۵۵-۶۳۳ ق. م)

هووخ‌شتر (۶۳۳-۵۸۵ ق. م)

تاخت‌وتاز سکاها در آسیای غربی

تسخیر نینوا، انقراض آسور

آسیای غربی پس از سقوط نینوا

لیدیّه

جنگ هووخشتر با لیدیّه

خصال هووخْشَتَرَ

حدود ماد

آستیاگس - اژدهاک

نام و نَسَب

اوضاع آسیای غربی

قیام کوروش بر پادشاه ماد

انقراض دولت ماد را چگونه باید تلقی کرد

معنی و نتیجهٔ این انقراض

فصل سوم - روایات کتزیاس راجع به ماد

اوضاع آسور

سارداناپال، آخرین پادشاه آسور، از حیث تن‌آسانی و تنبلی و غوطه‌ور شدن در عیش و عشرت از تمام پادشاهان آسور گذشت. او خود را از نظر مردم پنهان می‌داشت و همواره در قصر خود در میان زنان غیر عقدی اوقات خود را به لهو و لعب می‌گذرانید. او مانند زنان بساختن رنگ ارغوانی، بعمل آوردن پشم، پوشیدن جامه زنان، آراستن صورت و استعمال عطریات مشغول بود و در این کارها بقدری افراط کرد، که از حیث تن‌پروری از زنان بدعمل هم گوی سبقت را ربود. شب و روز مسکرات زیاد استعمال می‌کرد، به همه نوع عیش و عشرت می‌پرداخت و بدرجه‌ای بی‌پروا و بی‌شرم بود، که آشکارا اعمال زشت و قبیح را مرتکب می‌شد. بالاخره بی‌حیائی را به جائی رسانید، که در حیات خود سنگ قبری برای خود ساخت و کتیبه‌ای بر آن به زبان بربرها (غیر یونانیها) نویساند، که یکی از یونانیها آن را چنین ترجمه کرد: «ای رهگذر، یقین بدار، که تو فانی هستی و روحت را برای لذایذ دنیا باز کن، زیرا برای کسی، که مرده دیگر لذتی نیست. من که وقتی پادشاه نینوای بزرگ بودم، فقط مشتی خاکم، ولی آنچه را، که