A Christmas Carol / سرود کریسمس

Marley was dead, to begin with. There is no doubt whatever about that. Old Marley was as dead as a door-nail. Scrooge knew he was dead? Of course he did. Scrooge and he were partners for I don’t know how many years. Scrooge was his sole executor, his sole friend, and sole mourner.

نخست اینکه مارلی مرده بود. در این هیچ تردیدی نیست. مارلیِ پیر چنان مرده بود که میخی بر سرِ در. آیا اسکروج می‌دانست که او مرده؟ البته که می‌دانست. اسکروج و او سال‌های سال — نمی‌دانم چند سال — شریک بودند. اسکروج تنها وصیِ او، تنها دوستِ او و تنها سوگوارِ او بود.

Oh! But he was a tight-fisted hand at the grindstone, Scrooge! a squeezing, wrenching, grasping, scraping, clutching, covetous old sinner! Hard and sharp as flint, secret and self-contained, and solitary as an oyster. The cold within him froze his old features, and made his thin lips blue. He carried his own low temperature always about with him; he iced his office in the dog-days.

آه! اما اسکروج چه دستِ تنگ و خسیسی بود! گنه‌کارِ پیرِ مال‌اندوزی که می‌فشرد و می‌چاپید و چنگ می‌انداخت و می‌تراشید و در مشت می‌گرفت! سخت و تیز چون سنگِ چخماق، تودار و درخود فرورفته، و چون صدفی تنها. سرمایِ درونش خطوطِ پیرِ چهره‌اش را منجمد می‌کرد و لب‌های نازکش را کبود. همیشه دمای سردِ خود را با خویش به همه‌جا می‌برد؛ حتی در گرم‌ترین روزهای تابستان دفترش را یخ می‌بست.

Once upon a time — of all the good days in the year, on Christmas Eve — old Scrooge sat busy in his counting-house. It was cold, bleak, biting weather. The door of Scrooge’s counting-house was open that he might keep his eye upon his clerk, Bob Cratchit, who in a dismal little cell was copying letters, trying to warm himself at the candle, in which effort he failed.

روزی روزگاری — از میانِ همه‌ی روزهای خوشِ سال، در شبِ کریسمس — اسکروجِ پیر سرگرمِ کار در حسابخانه‌اش نشسته بود. هوا سرد و دلگیر و گزنده بود. درِ حسابخانه‌ی اسکروج باز بود تا چشمش به منشی‌اش، باب کرَچیت، باشد؛ که در سلولِ کوچک و غم‌انگیزی نامه‌ها را رونویسی می‌کرد و می‌کوشید خود را با شعله‌ی شمعی گرم کند، و در این تلاش ناکام می‌ماند.

"A merry Christmas, uncle! God save you!" cried a cheerful voice. It was the voice of Scrooge’s nephew. "Bah!" said Scrooge, "Humbug!" "Christmas a humbug, uncle! You don’t mean that, I am sure?" "I do. What’s Christmas time to you but a time for paying bills without money; a time for finding yourself a year older, but not an hour richer?"

صدایی شاد بانگ زد: «کریسمسِ خوشی داشته باشی، دایی! خدا نگهدارت!» این صدای خواهرزاده‌ی اسکروج بود. اسکروج گفت: «بَه! مزخرف است!» «کریسمس مزخرف، دایی! مطمئنم که جدی نمی‌گویی؟» «جدی می‌گویم. کریسمس برای تو جز فصلِ پرداختِ صورتحساب‌ها بی‌پول چیست؛ فصلی که می‌بینی یک سال پیرتر شده‌ای اما یک ساعت هم ثروتمندتر نشده‌ای؟»

After his nephew left, two portly gentlemen came, asking for a charitable donation for the poor and destitute. "Are there no prisons?" asked Scrooge. "And the workhouses, are they still in operation?" "They are. I wish I could say they were not." "I help to support the establishments I have mentioned: they cost enough; and those who are badly off must go there." "Many can’t go there; and many would rather die." "If they would rather die, they had better do it, and decrease the surplus population."

پس از رفتنِ خواهرزاده، دو آقای فربه آمدند و برای فقیران و بینوایان درخواستِ کمکِ خیریه کردند. اسکروج پرسید: «مگر زندان نیست؟ و نوانخانه‌ها، هنوز دایرند؟» «دایرند. کاش می‌توانستم بگویم نیستند.» «من به همان نهادهایی که نام بردم کمک می‌کنم: خرجِ کافی برمی‌دارند؛ و آن‌ها که بی‌چیزند باید به آنجا بروند.» «بسیاری نمی‌توانند بروند؛ و بسیاری ترجیح می‌دهند بمیرند.» «اگر ترجیح می‌دهند بمیرند، بهتر است همین کار را بکنند و از جمعیتِ زیادی بکاهند.»

That night, in his gloomy chambers, Scrooge beheld a fearful sight: the ghost of his dead partner, Marley, bound in a long chain of cash-boxes, keys, padlocks, ledgers, and heavy purses. "I wear the chain I forged in life," moaned the spectre. "I made it link by link, and yard by yard. In life my spirit never roved beyond the narrow limits of our money-changing hole; and weary journeys lie before me!"

آن شب، در اتاق‌های دلگیرش، اسکروج منظره‌ای هولناک دید: شبحِ شریکِ مرده‌اش، مارلی، که به زنجیری بلند از صندوق‌های پول، کلیدها، قفل‌ها، دفترهای حساب و کیسه‌های سنگین بسته شده بود. شبح ناله کرد: «این زنجیر را که در زندگی ساخته‌ام بر تن دارم. حلقه به حلقه و یارد به یاردش را خود بافتم. در زندگی، روحم هرگز از مرزهای تنگِ آن لانه‌ی صرافی‌مان فراتر نرفت؛ و اکنون سفرهای پرملال در پیشِ روی من است!»

"Hear me!" cried the Ghost. "My time is nearly gone. You will be haunted by Three Spirits." Scrooge’s countenance fell. "I think I’d rather not." "Without their visits, you cannot hope to shun the path I tread. Expect the first to-morrow when the bell tolls One. Expect the second on the next night at the same hour. The third upon the next night when the last stroke of Twelve has ceased to vibrate."

شبح فریاد زد: «به من گوش بسپار! مهلتِ من رو به پایان است. سه روح بر تو ظاهر خواهند شد.» چهره‌ی اسکروج درهم رفت. «گمانم ترجیح می‌دهم که نشوند.» «بی دیدارِ آنان، امیدی نداری که از راهی که من می‌پیمایم بگریزی. نخستین را فردا، آن‌گاه که ناقوس ساعتِ یک را بنوازد، انتظار بکش. دومی را شبِ بعد در همان ساعت. سومی را شبِ پس از آن، چون واپسین نواخت ساعتِ دوازده از لرزش بازایستد.»

The first of the spirits was the Ghost of Christmas Past — a strange figure, like a child, yet like an old man, with a bright clear jet of light springing from the crown of its head. It bore Scrooge back to the scenes of his boyhood: a lonely school where a neglected child sat reading; his beloved sister Fan who came to fetch him home; and the warm, merry party of old Fezziwig, his first kind master.

نخستینِ ارواح، روحِ کریسمسِ گذشته بود — هیئتی غریب، هم چون کودکی، هم چون پیرمردی، که شعله‌ای روشن و زلال از تاجِ سرش برمی‌جهید. اسکروج را به صحنه‌های کودکی‌اش بازبرد: مدرسه‌ای متروک که کودکی واگذاشته در آن تنها به مطالعه نشسته بود؛ خواهرِ دلبندش، فَن، که برای بردنش به خانه آمده بود؛ و مهمانیِ گرم و شادِ فِزیویگِ پیر، نخستین اربابِ مهربانش.

Then the spirit showed him a fair young girl, the woman he had once loved. "Another idol has displaced me," she said gently, "a golden one. You fear the world too much. All your other hopes have merged into the hope of being beyond the chance of its sordid reproach. I release you — with a full heart, for the love of him you once were." And she left him. Scrooge cried, "Spirit! show me no more! Why do you delight to torture me?"

سپس روح دختری جوان و زیبا را به او نشان داد، همان زنی که روزگاری دوستش می‌داشت. دختر به نرمی گفت: «بُتی دیگر جای مرا گرفته است، بُتی زرین. تو زیادی از دنیا بیم داری. همه‌ی امیدهای دیگرت در این امید فرورفته که از گزندِ سرزنشِ پستِ دنیا در امان بمانی. تو را آزاد می‌کنم — با دلی آکنده، به عشقِ آن مردی که زمانی بودی.» و او را ترک کرد. اسکروج فریاد زد: «ای روح! دیگر چیزی به من نشان مده! چرا از شکنجه‌ی من شادمانی؟»

The second spirit, the Ghost of Christmas Present, was a jolly giant who bore a glowing torch. He took Scrooge to the humble home of his clerk, Bob Cratchit, where a meagre Christmas dinner was being shared with great joy. There Scrooge saw Tiny Tim, Bob’s little crippled son, who bore a little crutch, and yet was the merriest of them all. "Tell me if Tiny Tim will live," said Scrooge. "I see a vacant seat," replied the Ghost, "and a crutch without an owner. If these shadows remain unaltered, the child will die."

روحِ دوم، روحِ کریسمسِ حال، غولی شادمان بود که مشعلی فروزان به دست داشت. اسکروج را به خانه‌ی محقرِ منشی‌اش، باب کرَچیت، برد؛ جایی که شامی ناچیز از کریسمس را با شادیِ بسیار میانِ خود قسمت می‌کردند. آنجا اسکروج تینی تیم را دید، پسرکِ علیلِ باب، که عصای کوچکی داشت و با این همه شادترینِ همه بود. اسکروج گفت: «به من بگو آیا تینی تیم زنده می‌ماند؟» روح پاسخ داد: «جای خالی‌ای می‌بینم، و عصایی بی‌صاحب. اگر این سایه‌ها دگرگون نشوند، کودک خواهد مرد.»

Scrooge hung his head to hear his own words quoted by the Spirit. "If he be like to die, he had better do it, and decrease the surplus population." "Man," said the Ghost, "if man you be in heart, forbear that wicked cant until you have discovered What the surplus is, and Where it is. Will you decide what men shall live, what men shall die? It may be that in the sight of Heaven, you are more worthless than millions like this poor man’s child."

اسکروج سرش را به زیر افکند تا واژگانِ خودش را از زبانِ روح بشنود: «اگر قرار است بمیرد، بهتر است همین کار را بکند و از جمعیتِ زیادی بکاهد.» روح گفت: «ای مرد، اگر در دل مردی، این یاوه‌ی پلید را کنار بگذار، تا آن‌گاه که دریابی این "زیادی" چیست و کجاست. آیا تو حکم می‌کنی کدام انسان بزید و کدام بمیرد؟ شاید در نظرِ آسمان، تو از میلیون‌ها کسی چون فرزندِ این مردِ تنگدست بی‌ارزش‌تر باشی.»

The last of the spirits, the Ghost of Christmas Yet To Come, was shrouded in deep black, and pointed onward with one outstretched hand. It showed Scrooge men speaking carelessly of a dead man whom none would mourn; thieves selling the very curtains from his bed; and at the Cratchits’ home, a quiet grief — for the little crutch was kept, and there was a small grave. At last the Spirit led Scrooge to a neglected churchyard, and pointed to a stone. Scrooge crept toward it and read upon the neglected grave his own name: EBENEZER SCROOGE.

واپسینِ ارواح، روحِ کریسمسِ آینده، در سیاهیِ ژرفی پوشیده بود و با دستی درازشده رو به پیش اشاره می‌کرد. به اسکروج مردانی را نشان داد که بی‌اعتنا از مرده‌ای سخن می‌گفتند که کسی برایش سوگواری نمی‌کرد؛ دزدانی که حتی پرده‌های بسترش را می‌فروختند؛ و در خانه‌ی کرَچیت‌ها، اندوهی خاموش — زیرا آن عصای کوچک را به یادگار نگاه داشته بودند و گوری کوچک در میان بود. سرانجام روح اسکروج را به گورستانی متروک برد و به سنگی اشاره کرد. اسکروج لرزان به سویش خزید و بر آن گورِ واگذاشته نامِ خود را خواند: ابنیزر اسکروج.

"Spirit!" he cried, clutching tight at its robe, "hear me! I am not the man I was. I will honour Christmas in my heart, and try to keep it all the year. I will live in the Past, the Present, and the Future. The Spirits of all Three shall strive within me. Oh, tell me I may sponge away the writing on this stone!" Holding up his hands in a last prayer, he saw an alteration in the Phantom’s hood and dress — and it shrank, collapsed, and dwindled down into a bedpost.

فریاد زد: «ای روح!» و سخت به ردایش چنگ زد، «به من گوش بسپار! من دیگر آن مردِ پیشین نیستم. کریسمس را در دلم گرامی خواهم داشت و خواهم کوشید سراسرِ سال نگاهش دارم. در گذشته و حال و آینده خواهم زیست. روحِ هر سه در من خواهند کوشید. آه، به من بگو که می‌توانم نوشته‌ی روی این سنگ را بزدایم!» در حالی که دستانش را در واپسین نیایش بالا می‌برد، دگرگونی‌ای در کلاه و جامه‌ی شبح دید — و آن جمع شد و فروریخت و آب رفت و به ستونِ تختخوابی بدل گشت.

Yes! and the bedpost was his own. The bed was his own, the room was his own. Best and happiest of all, the Time before him was his own, to make amends in! "I will live in the Past, the Present, and the Future!" Scrooge repeated as he scrambled out of bed. "Oh Jacob Marley! Heaven and the Christmas Time be praised for this!" He was so fluttered and so glowing with his good intentions that his broken voice would scarcely answer to his call.

آری! و آن ستونِ تخت از آنِ خودش بود. تخت از آنِ خودش، اتاق از آنِ خودش. و از همه بهتر و شادتر، زمانِ پیشِ رویش از آنِ خودش بود، تا در آن جبران کند! اسکروج در حالی که از تخت بیرون می‌خزید تکرار کرد: «در گذشته و حال و آینده خواهم زیست! آه، جیکوب مارلی! بهشت و فصلِ کریسمس را به‌خاطرِ این ستایش باد!» چنان آشفته و از نیّتِ نیکش فروزان بود که صدای شکسته‌اش به‌سختی به فرمانش پاسخ می‌داد.

Scrooge was better than his word. He did it all, and infinitely more; and to Tiny Tim, who did not die, he was a second father. He became as good a friend, as good a master, and as good a man as the good old city knew. Some people laughed to see the alteration in him, but he let them laugh, for his own heart laughed: and that was quite enough for him. May that be truly said of us, and all of us! And so, as Tiny Tim observed, God bless Us, Every One!

اسکروج از قولِ خود هم فراتر رفت. همه را انجام داد، و بی‌نهایت بیش از آن؛ و برای تینی تیم، که نمرد، پدری دوم شد. چنان دوستِ خوب، اربابِ خوب و مردِ خوبی شد که آن شهرِ کهنِ نیک به خود ندیده بود. برخی به دیدنِ این دگرگونی در او می‌خندیدند، اما او می‌گذاشت بخندند؛ زیرا دلِ خودش می‌خندید، و همین برایش بسنده بود. کاش این سخن به‌راستی درباره‌ی ما، و همه‌ی ما، گفته شود! و چنان‌که تینی تیم گفت: «خداوند همه‌ی ما را، یک‌یک، برکت دهد!»