1. ۱این ابلهان که بی‌‌سببی دشمن منندبس بُلفضول و یافه‌درای و زَنَخ زنند
2. ۲اندر مصاف مردی، در شرط شرع و دینچون خنثی و مخنث نه مرد و نه زنند
3. ۳مانند نقش رسمی بی‌‌اصل و معنی‌اندگرچه به نزد عامه خطی بس مُبَیّنند
4. ۴چون گور کافران، ز درون پُر عفونتندگرچه برون به رنگ و نگاری مُزَیّنند
5. ۵در قعرِ دوزخند نه جنّی نه انسی‌انددر چاه وحشتند، نه یوسف نه بیژنند
6. ۶هم ناکسند گرچه همی با کسان روندهم جولهند گرچه همی بر فلک تنند
7. ۷یکرنگ با زبانْ دلِ من، همچو آخرتوینان به طبع و جامه چو دنیا مُلوّنند
8. ۸دندانهٔ کلیدِ درِ دعوی‌اند لیک،همچون زبانِ قفل گه معنی الکنند
9. ۹زان بی‌سرند، همچو گریبان، که از طَمَعپیوسته پای‌بوسِ خسیسان چو دامنند
10. ۱۰دعویِّ دِه کنند ولیکن چو بنگریهادوریانِ کوی و گدایانِ خرمنند
11. ۱۱دهقانِ عقل و جان منم امروز و دیگرانهرکس که هست خوشه‌چِنِ خرمن منند
12. ۱۲فرزندِ شعر من همه و خصمِ شعر منگویی نه مردمند همه ریم‌آهن‌اند
13. ۱۳گاهم چو روی مائدهٔ خوان به غارتندگاهم چو وزن بیهدهٔ خویش بشکنند
14. ۱۴از راه خشم دشمن این طبع و خاطرندوز دردِ چشم، دشمن خورشید روشنند
15. ۱۵بس روشن است روز ولیک از شعاع آنبی‌روزی‌اند از آنک، همه بسته‌روزنند
16. ۱۶گر نامُمَکِّنم سوی این قوم، مُمکن استکایشان به نزد جان و خرد نامُمَکّن‌اند
17. ۱۷تهمت نهند بر من و معنیش: کبر و بسخود در میانِ کار چو درزیّ و دَرزَنند
18. ۱۸دردِ دلِ همه فضلایِ فضولی‌امعُذر است جمله را اگرم جمله دشمنند
19. ۱۹من قرص آفتابم، روزی‌دِهِ نجومایشان هم‌اند قرص، ولی قرص ارزنند
20. ۲۰هم خود خورند خویشتن از خشم من از آنکبوالواسعانِ خشک‌مزاجانِ ترمنند
21. ۲۱از خاطرِ چو تیر و زبانِ چو تیغِ منپُرچین و زردرخ، چو زراندود جوشند
22. ۲۲تا خامشند از سخن خویش آن زمانبر دیگ گنده گشته تو گویی نَهُنبنند
23. ۲۳دور از شما و ما! چون درآیند در سخنگویی به وقت کوفتن زهر هاونند
24. ۲۴هان ای سنایی! ار چه چنین است، تیغ دِه!کایشان نه آهنند که ریمِ خُم‌آهن‌اند
25. ۲۵درزی‌صفت مباش بر ایشان، که آن همهبر رشتهٔ تو خشک‌تر از مغز سوزنند
26. ۲۶مشاطهٔ عروسِ ضمیرِ تو اند پاکاین نغزپیکران که برین سبزگلشن‌اند
27. ۲۷شیرآفرین گلشن روحانیان توییایشان کی اند؟ گربه‌نگارانِ گلخنند
28. ۲۸تو تخت ساز تا حکما رخت برگِرندتو نرد باز تا شعرا مهره برچِنند
29. ۲۹بَرکَن به رفقْ سبلتشان گرچه دولتندبشکن به خُلق گردنشان گرچه گردنند
30. ۳۰آن کرّه‌ای به مادر خود گفت: «چون که ما،آبی همی‌خوریم، صفیری همی‌زنند»
31. ۳۱مادر به کرّه گفت: «برو بیهده مگوی!تو کار خویش کن که همه ریش می‌کنند»