شاعر کلاسیک

حسین خوارزمی

۷۸۰–۸۴۰ ق.خوارزم

حسین بن حسن خوارزمی از عارفان، نویسندگان و شاعران سده‌های هشتم و نهم هجری است. وی اصالتاً از ماوراءالنهر بوده و به دلیل اقامت طولانی در خوارزم به خوارزمی شهرت یافت. وی از شاگردان ابوالوفا خوارزمی معروف به پیرفرشته بود و به راهنمایی او با مثنوی مولوی آشنا شد و به معانی آن پی برد. بدین واسطه در اطراف و اکناف پرآوازه شد. در حوادث زندگانی خوارزمی آورده‌اند که در زمان شاهرخ میرزا بعضی از فقهای حنفیه به سبب بیتی از اشعارش وی را تکفیر کردند و او را به هرات خواندند. وی توانست اعتراض مدعیان را پاسخ دهد و از آن بلیه رهایی یابد اما ازبکان او را رها نکردند تا سرانجام در سال ۸۴۰ هجری قمری در خوارزم وی را به زخم تیغ از پای درآوردند. از آنجا که تخلص حسین خوارزمی در اشعارش «حسین» بوده است اشعار وی به اشتباه به نام دیوان حسین بن منصور حلاج منتشر و معروف شده است. حال آن که حلاج دیوان شعر فارسی ندارد و اساساً پیش از یا همزمان با آغاز عصر ادبیات نوین فارسی بعد از اسلام می‌زیسته است. ضمناً مفاد اشعار حسین خوارزمی و زبان آنها تناسبی با دورهٔ زندگی حلاج ندارد.

جستجو در آثار حسین خوارزمی

کلمه را تایپ کنید تا غزل‌ها و سایر آثاری که آن کلمه را دارند نمایش داده شوند.

به شعر مورد نظر بپر

شماره و قالب شعر را وارد کن — یک‌ضربی به همان صفحه می‌رویم.

آثار

غزلیات — ۲۷۲ اثر

شمارهٔ ۱

ای دور مانده از حرم خاص کبریا • سوی وطن رجوع کن از خطه خطا

شمارهٔ ۲

آن ما حی جلالت و حامی دین حق • آن والی ولایت جان شاه اولیا

شمارهٔ ۳

دامن همت برافشان ای دل از کبر و ریا • بعد از آن بر دوش جان افکن ردای کبریا

شمارهٔ ۴

گوهر درج جلالت ماه برج سلطنت • آفتاب اوج عزت شاه فوج اولیا

شمارهٔ ۵

من حسین وقت و نااهلان یزید و شمر من • روزگارم جمله عاشورا و منزل کربلا

شمارهٔ ۶

دلا تا کی پزی سودا درون گنبد خضرا • قدم بر فرق فرقد نه بهل بازیچه دنیا

شمارهٔ ۷

ز درد جور آن دلبر مکن ای دل شکایت‌ها • که دردش عین درمانست و جور او عنایت‌ها

شمارهٔ ۸

ای صفات کبریایت برتر از ادراک ما • قاصر از کنه کمالت فکرت و ادراک ما

شمارهٔ ۹

شه من بدرد عشقت بنواز جان ما را • که دلم ز درد یابد همه راحت و دوا را

۱۰

شمارهٔ ۱۰

گشت مسلم ز عشق ملک معانی مرا • شهره آفاق کرد عشق نهانی مرا

۱۱

شمارهٔ ۱۱

چون تو جان منی ای جان چه کنم جان و جهان را • چو منم زنده به عشقت چه کشم منت جان را

۱۲

شمارهٔ ۱۲

دلا اگر نفسی می‌زنی به صدق و صفا • به جان بکوش که باشی غلام اهل وفا

۱۳

شمارهٔ ۱۳

زندگانی بی‌رخ دلبر نمی‌باید مرا • دوست می‌باید کسی دیگر نمی‌باید مرا

۱۴

شمارهٔ ۱۴

دوای درد دل خسته ام بکن یارا • بیا که نیست مرا بی تو زیستن یارا

۱۵

شمارهٔ ۱۵

ای سوخته ز آتش عشقت جگر مرا • وی برده درد عشق تو از خود بدر مرا

۱۶

شمارهٔ ۱۶

هر دم بناز میکشد آن نازنین مرا • ناگشته از کرم نفسی همنشین مرا

۱۷

شمارهٔ ۱۷

ای بر دل شکسته ز درد تو داغ‌ها • در سینه‌ام ز آتش عشقت چراغ‌ها

۱۸

شمارهٔ ۱۸

ای آنکه جانم سوختی با داغ محنت بارها • دارم من آشفته دل با سوز عشقت کارها

۱۹

شمارهٔ ۱۹

ای روی دل‌آرایت آتش زده در جان‌ها • درد غم سودایت سرمایه دوران‌ها

۲۰

شمارهٔ ۲۰

به صدر صفحهٔ دولت کجا رسد اصحاب • اگر دری نگشاید مُفَتِّحُ الْاَبواب

درباره‌ی حسین خوارزمی

از آنجا که تخلص حسین خوارزمی در اشعارش «حسین» بوده است اشعار وی به اشتباه به نام دیوان حسین بن منصور حلاج منتشر و معروف شده است. حال آن که حلاج دیوان شعر فارسی ندارد و اساساً پیش از یا همزمان با آغاز عصر ادبیات نوین فارسی بعد از اسلام می‌زیسته است. ضمناً مفاد اشعار حسین خوارزمی و زبان آنها تناسبی با دورهٔ زندگی حلاج ندارد.

۲۷۸

شعر در دیوان

۲۷۲

غزلیات

ترجیع‌بندها